Nhiều vườn cây vẫn thiếu vi lượng dù được bón thường xuyên
Trong thực tế sản xuất, không ít nhà vườn vẫn định kỳ bổ sung vi lượng nhưng cây trồng vẫn xuất hiện các biểu hiện như:
- Lá non vàng hoặc xanh nhạt.
- Đọt phát triển chậm.
- Hoa nhiều nhưng tỷ lệ đậu trái thấp.
- Trái non dễ rụng.
- Cây phục hồi chậm sau thu hoạch.
- Bộ lá nhanh xuống cấp trong mùa mưa.
Điều đáng nói là nhiều trường hợp không phải do thiếu vi lượng trong đất hay trong phân bón, mà do cây hấp thu không hiệu quả.
Đây cũng là lý do vì sao cùng sử dụng một loại vi lượng nhưng kết quả giữa các vườn lại rất khác nhau.
Cây cần rất ít vi lượng nhưng vai trò lại cực lớn
Các nguyên tố như:
- Kẽm (Zn)
- Bo (B)
- Sắt (Fe)
- Đồng (Cu)
- Mangan (Mn)
- Molypden (Mo)
chỉ được cây sử dụng với lượng rất nhỏ.
Tuy nhiên đây lại là những nguyên tố tham gia trực tiếp vào:
- Quang hợp.
- Tổng hợp diệp lục.
- Hình thành enzyme.
- Phân chia tế bào.
- Hình thành hạt phấn.
- Thụ phấn và đậu trái.
- Tổng hợp hormone sinh trưởng.
Nếu thiếu vi lượng, cây vẫn có thể phát triển nhưng hiệu quả sử dụng đạm, lân và kali sẽ giảm đáng kể.
Vấn đề không nằm ở lượng bón mà nằm ở khả năng hấp thu
Nhiều nguyên tố vi lượng rất dễ bị cố định sau khi đưa vào môi trường đất hoặc nước.
Ví dụ:
- Sắt dễ kết tủa trong điều kiện pH cao.
- Kẽm dễ bị khóa bởi lân.
- Đồng dễ chuyển sang dạng khó hấp thu.
- Mangan dễ bị oxy hóa.
Khi đó cây trồng gần như không sử dụng được phần lớn lượng dinh dưỡng đã bổ sung.
Đây là nguyên nhân khiến nhiều nhà vườn bón vi lượng liên tục nhưng cây vẫn xuất hiện triệu chứng thiếu hụt.
Chelate là gì?
Chelate là công nghệ liên kết nguyên tố vi lượng với các tác nhân hữu cơ chuyên biệt nhằm bảo vệ vi lượng khỏi quá trình kết tủa hoặc bị cố định trong môi trường.
Có thể hình dung Chelate giống như một lớp "áo bảo vệ" giúp nguyên tố vi lượng tồn tại ổn định hơn trước khi được cây hấp thu.
Nhờ đó:
- Tăng khả năng hòa tan.
- Tăng độ ổn định trong dung dịch.
- Hạn chế thất thoát dinh dưỡng.
- Tăng hiệu quả hấp thu qua lá.
- Tăng hiệu quả hấp thu qua rễ.
Đây là lý do công nghệ Chelate ngày càng được sử dụng rộng rãi trên các vùng sản xuất nông nghiệp chuyên canh và cây trồng giá trị cao.
Vì sao vi lượng Chelate đặc biệt phù hợp trong mùa mưa?
Mùa mưa là thời điểm cây trồng chịu nhiều áp lực nhất.
Đất thường xuyên ẩm ướt làm:
- Bộ rễ hoạt động kém ổn định.
- Dinh dưỡng dễ bị rửa trôi.
- Một số nguyên tố bị chuyển hóa sang dạng khó hấp thu.
Đồng thời cây cần nhiều vi lượng hơn để:
- Duy trì quang hợp.
- Giữ xanh bộ lá.
- Tăng sức chống chịu.
- Hỗ trợ hình thành đọt non.
- Tăng tỷ lệ đậu trái.
Trong điều kiện này, vi lượng Chelate giúp cây hấp thu nhanh và hiệu quả hơn so với nhiều dạng vi lượng thông thường.
Những nguyên tố Chelate được sử dụng nhiều nhất hiện nay
Kẽm Chelate
Giúp tăng quang hợp, phát triển đọt non và hỗ trợ tổng hợp hormone sinh trưởng.
Bo Chelate
Hỗ trợ quá trình thụ phấn, đậu trái và hạn chế rụng sinh lý.
Sắt Chelate
Duy trì màu xanh lá và tăng khả năng hình thành diệp lục.
Đồng Chelate
Giúp tăng độ bền mô tế bào và hỗ trợ hoạt động enzyme.
Mangan Chelate
Tham gia trực tiếp vào quá trình quang hợp và hoạt hóa enzyme.
Khi nào nên bổ sung vi lượng Chelate?
Nhà vườn nên ưu tiên sử dụng vi lượng Chelate ở các giai đoạn:
- Phục hồi sau thu hoạch.
- Nuôi cơi đọt.
- Trước ra hoa.
- Giai đoạn xổ nhụy.
- Sau đậu trái.
- Nuôi trái non.
- Mùa mưa kéo dài.
Đây là những thời điểm cây cần hấp thu dinh dưỡng nhanh và hiệu quả để duy trì năng suất.
Kết luận
Vi lượng không quyết định năng suất bằng số lượng sử dụng mà quyết định bằng khả năng cây hấp thu được bao nhiêu. Công nghệ Chelate giúp bảo vệ các nguyên tố vi lượng khỏi bị cố định, tăng hiệu quả hấp thu qua lá và rễ, từ đó giúp cây trồng phát huy tối đa vai trò của kẽm, bo, sắt, đồng, mangan và các nguyên tố thiết yếu khác.
Trong điều kiện canh tác hiện đại, đặc biệt trên cây ăn trái và cây công nghiệp giá trị cao, vi lượng Chelate đang trở thành giải pháp giúp nâng cao hiệu quả sử dụng dinh dưỡng và tối ưu năng suất một cách bền vững.