Uniconazole là hoạt chất điều hòa sinh trưởng thuộc nhóm triazole có khả năng kiểm soát sinh trưởng mạnh, giúp cây lúa phát triển cân đối, bộ rễ khỏe và tăng khả năng chống chịu điều kiện bất lợi.
Khác với GA3 làm cây vươn mạnh, uniconazole có xu hướng:
- hạn chế vươn thân quá mức,
- giúp cây thấp khỏe,
- tăng tích lũy diệp lục,
- tăng phát triển bộ rễ,
- tăng khả năng chống đổ và chống stress.
Hiện nay uniconazole được ứng dụng nhiều trong xử lý hạt giống và chăm sóc mạ nhằm tạo cây con khỏe ngay từ đầu vụ.
1. Tác dụng của uniconazole trên lúa
Giúp cây con thấp khỏe, lá xanh đậm
Khi xử lý đúng nồng độ, cây mạ thường:
- lá xanh đậm hơn,
- bản lá dày hơn,
- cây cứng hơn,
- giảm hiện tượng vươn yếu.
Nguyên nhân do uniconazole làm tăng tích lũy diệp lục và điều tiết sinh trưởng thân lá.
Kích thích phát triển bộ rễ
Uniconazole giúp:
- tăng số lượng rễ,
- tăng chiều dài rễ,
- tăng khả năng hút dinh dưỡng,
- giúp cây bén đất nhanh sau cấy.
Bộ rễ khỏe giúp cây phục hồi nhanh và đẻ nhánh mạnh hơn sau này.
Tăng khả năng đẻ nhánh và tăng số hạt
Khi cây con khỏe và rễ mạnh, lúa thường:
- tăng số chồi hữu hiệu,
- tăng số bông,
- tăng tỷ lệ hạt chắc,
- tăng tiềm năng năng suất.
Tăng khả năng chống hạn và chống lạnh
Uniconazole giúp cây:
- giảm mất nước,
- tăng chịu hạn,
- tăng chống rét,
- tăng khả năng chống stress môi trường.
Đặc biệt hiệu quả trong điều kiện:
- gieo sạ vụ lạnh,
- thời tiết âm u kéo dài,
- mạ dễ vươn yếu.
2. Cách sử dụng uniconazole cho lúa
Xử lý hạt giống
Ngâm hạt bằng dung dịch:
50−100 mg/L uniconazole 95% (tương đương 0.5-1g/10L)
Thời gian ngâm:
24−36 giờ
Sau khi ngâm tiến hành ủ và gieo bình thường.
3. Hiệu quả sau xử lý
Hạt giống xử lý đúng kỹ thuật thường cho:
- cây con thấp khỏe,
- lá xanh dày,
- bộ rễ phát triển mạnh,
- tăng chồi,
- tăng khả năng chống hạn và lạnh.
Lưu ý quan trọng
Các giống lúa có độ nhạy với uniconazole khác nhau:
- lúa nếp nhạy mạnh nhất,
- tiếp theo là lúa japonica,
- lúa lai thường chịu thuốc tốt hơn.
Do đó:
- giống càng nhạy thì dùng nồng độ càng thấp,
- không nên lạm dụng liều cao vì có thể:
- làm cây lùn quá mức,
- chậm sinh trưởng,
- giảm phát triển ban đầu.
Khuyến nghị thực tế
Với giống nhạy mạnh
Nên dùng: 50−60 mg/L uniconazole 95% (tương đương 0.5-0.6g/10L)
Ví dụ:
- lúa nếp,
- một số giống japonica.
Với giống chịu thuốc tốt hơn
Có thể dùng: 80−100 mg
Ví dụ:
- nhiều giống lúa lai,
- giống sinh trưởng mạnh.
Kết luận
Uniconazole là hoạt chất điều hòa sinh trưởng rất hiệu quả trong xử lý hạt giống lúa, giúp:
- cây con khỏe,
- lá xanh đậm,
- bộ rễ mạnh,
- tăng chồi hữu hiệu,
- tăng chống hạn và chống lạnh.
Hiệu quả cao nhất đạt được khi sử dụng đúng nồng độ theo từng nhóm giống lúa và kết hợp quản lý dinh dưỡng hợp lý.