Giai đoạn trái trưởng thành là gì?
Giai đoạn trái trưởng thành là thời điểm trái sầu riêng giảm dần tốc độ phát triển kích thước và chuyển sang tăng trọng lượng. Đây là giai đoạn quyết định trực tiếp đến năng suất, chất lượng cơm và giá bán thương phẩm.
Với giống Ri6, giai đoạn này thường bắt đầu từ khoảng 70 ngày sau đậu trái. Đối với giống Thái, Dona hoặc Monthong, giai đoạn tăng trọng thường bắt đầu từ khoảng 90 ngày trở đi.
Trong thời điểm này, việc tiếp tục thúc lớn trái sẽ không còn hiệu quả mạnh như trước. Thay vào đó cần tập trung vào:
- Tăng trọng lượng trái
- Tăng chất lượng cơm
- Giữ màu trái đẹp
- Hạn chế xượng nước
- Ổn định bộ lá và hạn chế đi đọt
Ba yếu tố quan trọng trong giai đoạn trái trưởng thành
1. Quản lý nước tưới đúng kỹ thuật
Nước tưới là yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng vận chuyển dinh dưỡng vào trái.
Ở đầu giai đoạn trưởng thành, cây vẫn cần đủ ẩm để hòa tan phân bón và duy trì quang hợp. Nếu thiếu nước, trái sẽ khó tăng trọng. Ngược lại, dư nước dễ kích thích đi đọt, làm giảm khả năng tích lũy dinh dưỡng vào trái.
Nguyên tắc kỹ thuật:
- Duy trì ẩm độ ổn định trong đầu giai đoạn
- Giảm dần lượng nước sau cữ phân cuối
- Giảm cả lượng tưới và số lần tưới
- Ngưng tưới hoàn toàn trước thu hoạch khoảng 7 ngày
Trong điều kiện mưa nhiều cần:
- Tăng khả năng thoát nước
- Hạn chế úng vùng rễ
- Tăng bổ sung kali để giữ màu trái và hạn chế xượng nước
Đối với vườn có mương, nên hạ mực nước hoặc rút cạn mương trước thu hoạch để tạo khô hạn phù hợp.
Phun dưỡng trái giai đoạn tăng trọng
Ưu tiên phân bón lá chứa kali cao
Kali là dinh dưỡng quan trọng nhất trong giai đoạn tăng trọng trái. Kali giúp:
- Tăng vận chuyển đường và tinh bột vào trái
- Tăng độ nặng ký
- Giúp màu trái sáng đẹp
- Nâng chất lượng cơm
Các dòng phân phù hợp nên ưu tiên:
- Kali magnesium sulfate
- NPK kali cao
- K47
- Kết hợp amino acid liều nhẹ ở đầu giai đoạn
Định kỳ phun:
- 7 – 10 ngày/lần
- Tối thiểu 2 – 3 lần với giống ngắn ngày
- Có thể nhiều hơn với giống Thái hoặc vùng thu hoạch kéo dài
Liều tham khảo:
- Kali magnesium sulfate: 1 kg/200 lít nước
- K47: 500 – 700 g/200 lít nước
- Amino acid: 250 cc/200 lít nước
Kỹ thuật bón gốc giai đoạn trái trưởng thành
Chỉ sử dụng công thức NPK kali cao
Ở giai đoạn này cần giảm đạm, tăng mạnh kali để ưu tiên tích lũy vào trái.
Nguyên tắc chọn công thức:
- Kali luôn cao hơn đạm
- Kali cao hơn lân
- Ưu tiên nguồn kali sulfate
Một số công thức thường dùng:
- 12-12-17
- 15-5-27
- NPK kali cao chuyên dùng cho trái trưởng thành
Liều tham khảo cho cây 8 – 10 năm tuổi:
- NPK kali cao: 200 – 400 g/cây/lần
- Canxi nitrat: khoảng 100 g/cây, chỉ dùng đầu giai đoạn
- Kali magnesium sulfate tưới gốc: 50 – 100 g/cây
Xử lý khi trái lớn chậm ở đầu giai đoạn trưởng thành
Nếu đầu giai đoạn trưởng thành mà trái còn nhỏ hoặc phát triển chậm, vẫn có thể hỗ trợ thúc nhẹ thêm kích thước.
Giải pháp phù hợp:
- Organic nano
- Công thức 20-20-20 cân bằng
- Không thúc đạm cao
Liều tham khảo:
- Organic nano: 50 – 100 cc/cây
- NPK 20-20-20: 50 – 100 g/cây
Sau khi tưới hỗ trợ khoảng 3 – 5 ngày mới chuyển sang quy trình NPK kali cao. Việc này chỉ hiệu quả ở đầu giai đoạn trưởng thành, càng gần thu hoạch hiệu quả càng giảm.
Lưu ý quan trọng trước thu hoạch
- Không để cây đi đọt mạnh cuối vụ
- Không để dư nước kéo dài
- Chủ động thoát nước khi gặp mưa
- Cắt nước hoàn toàn trước thu hoạch khoảng 7 ngày
- Nếu gặp mưa trong thời gian cắt nước cần dời ngày thu hoạch để đảm bảo chất lượng cơm
Ngoài ra cần thực hiện:
- Đỡ cành
- Gánh trái
- Cố định cành lớn
- Hạn chế gãy nhánh và rụng trái do gió
Các thao tác này giúp giảm thất thoát năng suất và bảo vệ chất lượng trái thương phẩm.