
1. Phân tích các loại đạm phổ biến trên thị trường
1.1. Đạm Ure (CO(NH₂)₂ – 46% N)
- Hàm lượng đạm cao nhất trong các loại phân (46% N).
- Dễ tan, cây hấp thu nhanh, hiệu quả tức thì.
- Thích hợp cho lúa, ngô, rau màu và cây ăn trái lúc bật chồi, phát triển thân lá.
- Lưu ý: Bón quá nhiều dễ gây cháy rễ, thừa đạm làm cây yếu, sâu bệnh tăng.
1.2. Đạm SA (Amon Sunfat – 21% N + 24% S)
- Cung cấp thêm lưu huỳnh (S) giúp cây tăng hương vị, đậm mùi đặc trưng.
- Rất phù hợp cho hành, tỏi, lúa thơm, chè, cà phê.
- Giúp hạt chắc, tăng năng suất, nhưng dùng lâu có thể làm chua đất.
1.3. Canxi Nitrat (Ca(NO₃)₂)
- Chứa 15% N (dạng Nitrat) và 19% Ca.
- Giúp cây ăn trái, rau hoa cao cấp phát triển bền, lá xanh lâu, trái sáng màu.
- Hạn chế thối cuống, nứt trái, rụng hoa – đặc biệt hiệu quả trong giai đoạn nuôi trái.
- Không làm chua đất, hấp thu nhanh, dùng tốt cho tưới nhỏ giọt hoặc phun lá.
1.4. Magie Nitrat (Mg(NO₃)₂)
- Bổ sung Mg – thành phần chính của diệp lục tố (chlorophyll).
- Giúp lá xanh đậm, quang hợp mạnh, trái lớn nhanh.
- Dạng đạm Nitrat dễ hấp thu, phù hợp cho rau màu, cây ăn trái, hoa kiểng.
1.5. Đạm Clorua Amon (NH₄Cl – 25% N)
- Giá thành rẻ, cây lúa nước hấp thu tốt.
- Không thích hợp cho cây ăn trái hoặc rau cao cấp vì ion Cl⁻ có thể làm giảm phẩm chất trái.
- Hiện nay ít phổ biến trên thị trường dân dụng.
1.6. Đạm 2 lá (Amon Nitrat – 34% N)
- Kết hợp giữa Amon và Nitrat, giúp cây hấp thu nhanh mà vẫn bền.
- Hiệu quả tốt, nhưng ít phổ biến tại Việt Nam do khó bảo quản.
1.7. Đạm cá, Amino Acid (5–10% N)
- Nguồn gốc hữu cơ, giàu 18–20 loại axit amin thiết yếu.
- Dù hàm lượng N thấp, nhưng giúp cây chống sốc, phục hồi nhanh, tăng chất lượng nông sản.
- Phù hợp cho tất cả cây trồng, đặc biệt sau sâu bệnh, ngập úng, hay giai đoạn ra hoa – nuôi trái.
2. Cách chọn loại đạm phù hợp theo từng đối tượng cây trồng
|
Loại cây |
Giai đoạn sử dụng |
Nên dùng loại đạm |
|---|---|---|
|
Lúa |
Bật chồi, đẻ nhánh |
Ure, Clorua Amon |
|
Ngô, rau ngắn ngày |
Sinh trưởng thân lá |
Ure, SA |
|
Hành, tỏi, lúa thơm |
Phát triển củ, tăng hương vị |
SA |
|
Cây ăn trái |
Nuôi đọt, nuôi trái |
Canxi Nitrat, Magie Nitrat, Amino Acid |
|
Rau hoa cao cấp |
Dưỡng lá, tăng màu sắc |
Canxi/Magie Nitrat |
|
Cây sau bệnh, ngập, cắt tỉa |
Phục hồi |
Đạm cá, Amino Acid |
3. Nguyên tắc sử dụng đạm hiệu quả
- Đạm gốc Amon (Ure, SA, Clorua Amon):
Giữ lâu trong đất, hợp với đất trung tính – kiềm, giúp nuôi thân lá. - Đạm gốc Nitrat (Canxi, Magie Nitrat):
Hấp thu cực nhanh, không làm chua đất, phù hợp khi cây cần “ăn liền” như giai đoạn nuôi trái. - Luôn cân đối với Lân – Kali – Trung vi lượng:
Đạm chỉ phát huy hết hiệu quả khi kết hợp đúng tỷ lệ dinh dưỡng.
Kết luận
Không có loại đạm nào tốt nhất cho mọi cây trồng.
Cái “tốt nhất” chính là loại đạm phù hợp nhất với đất – cây – giai đoạn – thời tiết.
Khi bà con chọn đúng loại, đúng lúc, đúng cách, cây mới khỏe, năng suất mới cao, trái mới đẹp và bền.